Klik op de kaft om terug te gaan

Het Glazen Dorp (1954)

John Shinn logeert in een klein Amerikaans gehucht bij zijn neef, de oude rechter Lewis Shinn. In het dorp wordt Aunt Fanny Adams, een oude weldoende juffrouw, vermoord. Tijdens deze moord is een Pools zwerver gesignaleerd, die later wordt gevangen genomen en blijkt geld gestolen te hebben. De inwoners willen de Pool niet overdragen aan de politie, omdat jaren geleden een andere vreemdeling door een jury in een naburige grote stad is vrijgesproken.
Het dorp verkeert in een soort staat van beleg en de bewoners zijn vast van plan zich met geweld tegen elke inmenging te verzetten. Om de dorpelingen tot rust te brengen en toch de moordzaak te onderzoeken, weet de oude rechter volmacht te krijgen om nog eens als zodanig te functioneren. Hij benoemt een ambtenaar O.M. en een verdediger voor de verdachte en met heel veel moeite lukt het hem ook een jury van twaalf mensen bijelkaar te krijgen. Tijdens de rechtzitting, die enkele dagen duurt, weet John Shinn de juiste toedracht van de zaak uit de doeken te doen.

The Glass Village - harde kaft - titelpaginaThe Glass Village - kaft - Pocket Books, 1963The Glass Village - kaftThe Glass Village - kaft Signet

Dit zou moeten doorgaan als zowel een verheerlijking van als een aanval op het McCarthyisme. Van alle boeken waarin noch hijzelf noch zijn vader een rol in spelen dan is dit boek samen met 'Uitgeteld' (Cop Out,1968) de enige waard gelezen te worden. Het werd door Ellery Queen 'zelf' geschreven. Het plaatst het geheel in een claustrofobische atmosfeer en  ontleent vele van zijn figuren en plaats aan een kleine stad in Connecticut waar Lee ooit woonde (Rand B.Lee) Dit boek werd beïnvloed door de realistische school en voor een EQ-boek heeft het een relatief eenvoudige verhaallijn, de ideeën voor het raadsel  vinden hun ultieme oorsprong in Crofts'  'The Cask' (1920). (Michael E.Grost) 

Shinn Corners is een kleine boerengemeenschap van ongeveer drie dozijn inwoners, bijna zonder uitzondering de diep puriteinse religie toegenegen. Hier kan men meteen ook de verwijzing naar vele Britse mysterieverhalen bemerken waar het verhaal zich ook vaak ontwikkelt in een geïsoleerde gemeenschap weg van de anderen. Eén individu, rechter Shinn, vertegenwoordigd de enige heldere geest op die outsider, Johnny Shinn, na. Deze twee keken voorbij de strikt puriteinse filosofie en erkenden het bestaan van andere krachten in de wereld. Johnny Shinn bijvoorbeeld had twee oorlogen van dichtbij meegemaakt, wereldoorlog II en de Koreaanse oorlog, en brengt de New Englandse omgeving het gedachtgoed van een man die de meest afgrijnzingwekkende zaken uit de wereld heeft gezien en dan ook niet van cynisme gespaard bleef. Wat zich in de gemeenschap afspeelt nadat één van zijn inwoners wordt vermoord kon niet zo gemakkelijk gebeuren in een andere setting. De gemoedsteltenis van het verhaal is verweven met de gebouwen, het weer en wat de mensen rondom zich observeren. De mensen zelf lijken soms voorwerpen geplaatst in een scène in plaats van karakters in het verhaal. Zo demonstreert men hoe het formele detectiveverhaal de personages kan aanwenden om de sfeer van zijn omgeving te verscherpen.

The Glass Village - kaft Pocket Book 1082, 1955The Glass Village - kaft Victor Gollancz, 1954The Glass Village - kaft Victor Gollancz eerste uitgave augustus 1954, tweede druk augustus 1954The Glass Village - kaft Victor Gollancz, 1976
The Glass Village - kaft Penguin, 1963The Glass Village - kaft audioboek Blackstone Audio, Inc., gelezen door Robert Fass, 18 maart 2014The Glass Village - kaft MysteriousPress.com/Open Road (4 augustus 2015)

Fanny Adams, gevierd artist en populaire matriarch van de gemeenschap wordt vermoord en kort nadien wordt een zwerver gevat die een som geld bij zich draagt precies gelijk aan diegene die wordt vermist uit Fanny's kruidenpot. De mensen van Shinn Corners wijzen onmiddellijk een beschuldigende vinger naar de onfortuinlijke vreemdeling en zijn klaar om de gepaste straf uit te voeren passend bij hun snelle puriteinse gerechtigheid. Hun puriteinse geaardheid die bovenal privacy koestert wil dat de vreemdeling door de mensen van Shinn Corners zelf wordt berecht.  Wanneer de vertegenwoordigers van het districtszetel komen om de zaak over te nemen worden ze door die puriteinse gedragscode op afstand gehouden. De gemeenschap van Shinn Corners gaat de confrontatie met de districtsverantwoordelijken aan en wint tenslotte het recht om de vreemdeling zelf te berechten, in hoofdzaak door het helder denkwerk van rechter Shinn. De rechter staat enigzins apart en dient als een helder denkende verbindingen tussen de puriteinse ethiek en gerechtigheid. De wereldwijze Johnny Shinn wordt een koele cynische onderzoeker van feiten en ontdekt tenslotte de aanwijzing die het mysterie oplost en het lot van de moordenaar beslecht.
Alhoewel het zeker een boek voor volwassen lezers is en als dusdanig op vele niveau's kan worden gelezen, bevat het boek geen open aanstootgevende taal of situaties. Het is op een wonderlijk heldere manier geschreven met verschillende lagen in het plot tot het climax wordt bereikt.  Veel van de sfeer wordt geschapen door de dialogen wat helpt zeker bij wat langere werken. Het puriteins gedachtengoed welke nodig is om de impact te begrijpen wordt vroeg in het boek uit de doeken gedaan, zodat verdere research, wel kan bijdragen tot, maar eigenlijk onnodig is om van het werk te genieten. Enkel deze gesloten gemeenschap die tot uitsterven gedoemd is kan als achtergrond dienen voor de gebeurtenissen in het boek
De achtergrond is een essentiële factor om het verhaal te begrijpen. De belangrijkheid blijkt wordt onmiddellijk voorgespiegeld door de plattegrond van Shinn Corners als eerste afbeelding die de lezer ziet. De parochiale aanblik van het plaatsje is meteen duidelijk en de geslotenheid van de plaats wordt zeer treffend weergegeven. Het dorp is volledig omgeven door bossen en ziet er, zelfs op papier, compleet geïsoleerde uit. De fysische aanblik van het plaatsje mag dan al duidelijk zijn wanneer de lezer zich op het verhaal stort wordt die eerste indruk door het verhaal alleen maar bevestigd. Tijdens de rit van Cudburry naar Shinn Corners gaat men steeds verder weg van alles wat een normale gemeenschap vormt. De hoofdfiguur, Johnny Shinn, wordt steeds meer depressief wanneer hij Shinn Corners nadert. Dit voorgevoel wordt vooral gevoed door het feit dat het een plaats betreft waar de tijd bleef stilstaan en niets productief hier nog kan plaatsvinden. Al vroeg in het verhaal wordt contextgebonden achtergrond geïntroduceerd. Rechter Shinn spreekt over de sociale tekortkomingen van de puriteinse gedachten van de inwoner, en hoe onmogelijk deze filosofie in deze moderne tijd eigenlijk wel is. De rechter bewijst hoe vastgegroeid dit puriteins denken is in dit dorp met een anecdote over die éne keer toen de gemeenschap buitenstaanders toeliet met alle noodlottige gevolgen vandien. Verdere informatie wordt aangeboden door de introductie van Johnny Shinn. Een legerofficier die net terug is van de Koreaanse oorlog, hier de vertegenwoordiger van de buitenwereld, zijn filosofies, gemeenschappen en vooruitstrevendheid. Het ultieme gebruik van de achtergrond komt naar voor bij het oplossen van de moord zelf. Een schilderij door het slachtoffer zelf voorziet ons van de essentiële aanwijzing (naar Patrick A. Velardi).


Het Glazen Dorp - kaft Prisma 493Het Glazen Dorp - coverHet Glazen Dorp - kaft Hema editieVillage de verre - Franse uitgave: Un Mystère N° 212, 1955.Village de verre - Franse uitgave J'ai LuSpiel mit dem Feuer - kaft Duitse editie Blau-Gelb Kriminalroman 22, 1958. Vertaling door Ilse Feltmann. Das Rächende Dorf - kaft Duitse uitgave Ullstein Krimi, 1978
Il villaggio di vetro - stofkaft Italiaanse editie, Garzanti 1957Il villaggio di vetro - kaft Italiaanse uitgave, augustus 1976Il villaggio di vetro - kaft Italiaanse uitgave I Giallo Mondadori, N°128, 1984Il villaggio di vetro - kaft Italiaanse uitgave Arnoldo Mondadori, I Classici del Giallo Mondadori Nr.901, 2001La Aldea de Cristal - Stofkaft Spaanse uitgave, Cumbre, Mexico, 1956La Aldea de Cristal - kaft Spaanse uitgave, Cumbre, Mexico, 1956La ciudad contra Kowalszyk - kaft Spaanse uitgave, Barcelona, 1984

The Glass Village Vertalingen:  
Deens: Landsby i oprør  
Nederlands/Vlaams: Het glazen dorp  
Frans: Le village de verre  
Duits: Das rächende Dorf (aka Spiel mit dem Feuer)  
Grieks: Το γυάλινο χωριό  
Italiaans:Il villaggio di vetro  
Japanees: garasunomura  
Noors: Drept for sin godhet  
Portugees: Aldeia de vidro  
Roemeens:  Iubire în amurg  
Russisch: ЗАСТЕКЛЁННАЯ ДЕРЕВНЯ  
Spaans: La Aldea de Cristal (aka La ciudad contra Kowalszyk)  
Tjechisch: Skleněná vesnice/Sklená dedina  

La ciudad contra Kowalszyk - kaft Spaanse uitgave, El Observador, Barcelona, 1991La ciudad contra Kowalszyk - kaft Spaanse uitgave, Ciudad de Libros (ebook)Sklená dedina - Kaft Tjechische uitgave, 1980Iubire în amurg - kaft Roemeense uitgave, Azur, 1998Το γυάλινο χωριό - cover Griekse uitgave (boek bevat twee titels)Το γυάλινο χωριό - Kaft Griekse uitgave, 2009, Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη (Lambrakis)
ЗАСТЕКЛЁННАЯ ДЕРЕВНЯ - kaft Russiche uitgave 2007 (samen met QED)The Glass Village - kaft Japanese editieThe Glass Village - kaft Taiwanese editie, 20 maart 1997The American Mystery/The Glass Village - kaft Chinese editie, Masses Press, december 2000The Glass Village - kaft Chinese/Taiwanese edition 2006The Glass Village - kaft Chinese uitgave, New Star Press, februari 2013
 

vorige detailbespreking ... t e r u g   n a a r    Q  B  I volgende detail bespreking ...


Copyright
© MCMXCIX-MMXVI   Ellery Queen, een website rond deductie. Alle rechten voorbehouden.